رصدخبر | جهان ؛ میدان گازی کورمور در منطقه چمچمال استان سلیمانیه چهارشنبه شب هدف حمله پهپادی قرار گرفت که به آتش‌سوزی گسترده و توقف کامل انتقال گاز به نیروگاه‌های تولید برق در اقلیم کردستان عراق منجر شد.

هم‌زمان، وزارتخانه‌های منابع طبیعی و برق اعلام کردند که ارسال گاز به نیروگاه‌های تولید برق متوقف شده است. این رویداد چند روز پس از نزدیک شدن پهپادهای ناشناس به آسمان این میدان گازی رخ می‌دهد.

یک منبع به خبرگزاری شفق نیوز گفت: «حمله با پهپادها انجام شد و منطقه‌ای داخل میدان را هدف قرار داد که باعث برافروخته شدن آتش در یکی از بخش‌ها شد».

او افزود: «این هدف‌گیری ساعت ۱۱:۳۰ شب رخ داد و خسارت‌های مادی سنگینی به بار آورد، اما هیچ‌گونه تلفات انسانی ثبت نشده است».

تصاویر ویدئویی منتشر شده، بالا رفتن شعله‌های آتش از داخل میدان را در حالی نشان می‌داد که آژیرهای هشدار به صدا درآمده بود.

در همین حال، وزارتخانه‌های منابع طبیعی و برق در حکومت اقلیم کردستان اعلام کردند: «به اطلاع شهروندان می‌رسانیم که ساعت ۱۱:۳۰ شب، به دلیل حمله پهپادی به میدان کورمور، صادرات گاز به‌طور کامل به نیروگاه‌های برق متوقف خواهد شد».

این دو وزارتخانه افزودند: «تیم‌های وابسته به وزارتخانه‌های منابع طبیعی و برق، به همراه شرکت دانا گاز، اکنون در محل حادثه حضور دارند تا تحقیقات لازم انجام شود و وضعیت به حالت عادی بازگردد».

این حمله سه روز پس از آن صورت می‌گیرد که پهپادهای ناشناس وارد آسمان ناحیه قادرکرم و محل استقرار میدان کورمور شدند که این موضوع باعث فعال شدن وضعیت هشدار شده بود.

میدان کورمور در تاریخ ۲ فوریه ۲۰۲۵ نیز هدف حمله یک پهپاد ناشناس قرار گرفته بود، بدون آن‌که تلفات انسانی در پی داشته باشد.

میدان کورمور یکی از بزرگ‌ترین میدان‌های گازی اقلیم کردستان به شمار می‌رود. این میدان در ناحیه قادرکرم در شهرستان چمچمال قرار دارد و ۳۳ کیلومتر طول و ۴ کیلومتر عرض دارد.

ذخایر قطعی این میدان تا سال ۲۰۲۲ حدود ۹٫۲ تریلیون فوت مکعب برآورد شده است.

هنوز هیچ گروه و فردی مسئولیت این حمله را بر عهده نگرفته است، منابع رسمی عراقی نیز گزارشی درباره عاملان این حمله ارائه نکرده‌اند.

The post حمله پهپادی به میدان گازی کومور ؛ انتقال گاز متوقف شد appeared first on سایت خبری تحلیلی رصد خبر.

رصدخبر | جهان ؛ حزب کارگران کردستان ترکیه (پ.ک.ک) از کمیته پارلمانی ترکیه که مأمور وضع قوانینی برای روند صلح با کُردها است، خواست تا سریعا با عبدالله اوجالان رئیس این حزب که از سال ۱۹۹۹ زندانی است، ملاقات کند.

«صبری اوک» از رهبران این حزب در مراسمی که در منطقه قندیل در اقلیم کردستان برگزار شد، گفت: کمیته پارلمانی باید فورا با فرمانده آپو (لقب عبدالله اوجالان در میان طرفدارانش) ملاقات کرده و به سخنان او گوش دهد، این کلید ماجراست.

به گزارش «السومریه نیوز» عراق، وی افزود: اوجالان کسی بود که این روند را آغاز کرد و پیش برد لذا باید در سریع‌ترین زمان ممکن به سخنان او گوش داد.

این رهبر پ‌ک‌ک خواستار آزادی اوجالان از زندانی در جزیره ایمرالی در مجاورت استانبول شد و گفت: تا زمانی که فرمانده آپو در زندان است، حل‌وفصل مسئله کُردها غیرممکن است، او باید آزادنه زندگی و کار کند و آزادی او باید تضمین شود.

پ‌ک‌ک امروز یکشنبه عقب‌نشینی تمام نیروهای خود را از خاک ترکیه به سمت شمال عراق اعلام کرد؛ اقدامی که این گروه آن را «تاریخی» توصیف کرد و راه را برای گذار به مرحله دوم یعنی «روند صلح و جامعه دموکراتیک» مطابق با تصمیمات دوازدهمین کنگره گروه «پ.ک.ک» هموار می‌کند.

از سوی دیگر حزب حاکم ترکیه به تصمیم پ.ک.ک برای عقب‌نشینی از خاک ترکیه به شمال عراق واکنش نشان داد.

«عمر چلیک» سخنگوی حزب عدالت و توسعه حاکم در ترکیه گفت: تصمیم حزب کارگران کردستان برای عقب‌نشینی از ترکیه و اعلام گام‌های جدید در جهت خلع سلاح نتیجه محسوس پیشرفت در روند صلح است.

این در حالی است که امروز یک مقام ارشد حزب کارگران کردستان (پ‌ک‌ک) اعلام کرد این گروه تا زمانی که پایه‌های قانونی روند صلح با ترکیه، فراهم و ممنوعیت‌های مربوط به زبان کردی لغو نشود، خلع سلاح کامل را اجرا نخواهد کرد.

این مقام در گفت‌وگو با نشریه نیوریجن گفت: بدون برداشتن ممنوعیت‌ها علیه زبان کردی و ایجاد چارچوب قانونی برای پیشبرد روند صلح، ما سلاح‌هایمان را زمین نخواهیم گذاشت. رفتن به کوه و در دست گرفتن اسلحه برای رسیدن به هدفی بود؛ تا زمانی که به آن هدف نرسیم، تن به خلع سلاح نخواهیم داد.

با این حال، رسانه‌های وابسته به پ.ک.ک از جمله روناهی تی‌وی و روژنیوز، می گویند این گروه در نظر دارد در روزهای آینده «گام تاریخی دیگری» در راستای روند صلح میان چریک‌ها و دولت ترکیه بردارد و احتمالاً در نشست خبری ویژه‌ای درباره آن توضیح خواهد داد.

گفته می شود این اقدام شامل عقب‌نشینی نیروهای پ‌ک‌ک از برخی مواضع حساس به‌عنوان نشانه‌ای از حسن نیت خواهد بود. در برخی مناطق مرزی، نیروهای دو طرف تنها چند صد متر از یکدیگر فاصله دارند.

پ‌ک‌ک در پی فراخوان رهبر زندانی‌اش عبدالله اوجالان، تصمیم به انحلال و پایان دادن به فعالیت مسلحانهٔ خود گرفت. در ماه ژوئیه (اواخر تیر ۱۴۰۴) نیز گروهی از جنگجویان پ.ک.ک طی مراسمی در منطقه دوکان سلیمانیه سلاح‌های خود را به‌صورت نمادین سوزاندند، هرچند اوجالان و حزب برابری و دموکراسی خلق‌ها (دم) نسبت به نبود چارچوب سیاسی شفاف و تضمین‌های کافی برای گروه‌های خلع سلاح‌شده ابراز نگرانی کرده‌اند.

«پ.ک.ک» یک گروه شبه‌نظامی است که در سال ۱۹۷۸ تأسیس شد و شش سال بعد شورشی جدایی‌طلبانه را در جنوب شرق ترکیه آغاز کرد.

حملات مسلحانه این گروه شامل حملات انتحاری و عملیات چریکی علیه اهداف نظامی، تأسیسات دولتی و نمایندگی‌های دیپلماتیک ترکیه در خارج بود. برآورد شده است که در این درگیری‌ها بیش از ۴۰ هزار نفر کشته شده باشند.

اوایل اسفندماه ۱۴۰۳ نماینده حزب دموکراسی و برابری خلق های ترکیه در کنفرانسی مطبوعاتی در شهر استانبول با قرائت بیانیه عبدالله اوجالان به نقل از او اعلام کرد: همه گروه ها باید سلاح خود را زمین بگذارند و حزب کارگران کردستان باید خود را منحل کند.

در بیانیه اوجالان آمده بود: از همه گروه ها دعوت می کنم که سلاح را زمین بگذارند و من مسئولیت تاریخی آن را برعهده می گیرم. از حزب کارگران کردستان می خواهم که یک کنفرانس عمومی، برگزار و تصمیم برای انحلال خود را اتخاذ کند.

The post درخواست پ‌ک‌ک برای آزادی عبدالله اوجالان از زندان appeared first on سایت خبری تحلیلی رصد خبر.

‎ اختلاف دیرینه میان دولت مرکزی عراق و ترکیه بر سر صادرات نفت خام از منطقه اقلیم کردستان عراق در سال ۲۰۲۳ به نقطه عطفی رسید؛ چرا که دادگاه موسوم به دیوان اتاق بازرگانی بین‌المللی ترکیه را به پرداخت ۱.۴ میلیارد دلار غرامت بابت دور زدن حاکمیت بغداد محکوم کرد. این پرونده اکنون به یکی از نمونه‌های کلیدی منازعات انرژی فرامرزی بدل شده که مسائل حاکمیت، تعهدات حقوقی و اهرم‌های ژئوپلیتیک را درهم‌ تنیده است.

‎چارچوب حقوقی در معرض فشار

‎مبنای حقوقی این اختلاف به توافق‌نامه خط لوله عراق–ترکیه در سال ۱۹۷۳ بازمی‌گردد که بر اساس آن، هرگونه انتقال نفت از طریق خط لوله کرکوک–جیحان باید با تأیید دولت فدرال عراق صورت گیرد. اما از سال ۲۰۱۴، ترکیه به اقلیم کردستان اجازه داده بدون رضایت بغداد نفت خود را از این مسیر صادر کند؛ اقدامی که آنکارا آن را ناشی از ضرورت‌های انرژی و پیوندهای منطقه‌ای می‌دانست، ولی بغداد آن را نقض حاکمیت ملی خود تلقی کرد و پرونده‌ای را به دادگاه داوری ICC ارجاع داد.

‎چگونگی انتقال نفت

* مسیر انتقال: نفت خام استخراج‌شده از میادین نفتی تحت کنترل اقلیم کردستان در شمال عراق، از طریق زیرساخت‌های داخلی اقلیم تا مرز ترکیه منتقل می‌شد. این نفت سپس از گذرگاه فیش‌خابور وارد ترکیه شده و از طریق خط لوله نفت خام عراق–ترکیه (ITP) به بندر جیحان می‌رسید.

* پایانه صادراتی: در پایانه شرکت BOTAŞ در جیحان، نفت ذخیره شده و سپس به تانکرهای دریایی برای صادرات منتقل می‌شد.

* مدل فروش: اقلیم کردستان به‌صورت مستقیم نفت را به شرکت‌های بازرگانی بین‌المللی مانند Vitol، Glencore و Trafigura می‌فروخت و شرکت بازاریابی نفت عراق (SOMO) را دور می‌زد.

‎خریداران نفت

‎در فاصله سال‌های ۲۰۱۴ تا ۲۰۲۳، مقادیر قابل توجهی از نفت اقلیم کردستان به مقصدهای زیر صادر شد:

* اسرائیل: در برهه‌هایی، بیش از ۷۵٪ از واردات نفت خام اسرائیل از میادین اقلیم کردستان تأمین می‌شد.

* اروپا و آسیا: کشورهایی مانند ایتالیا، یونان، فرانسه و هند از خریداران ثابت این نفت از طریق معاملات بازار لحظه‌ای و قراردادهای میان‌مدت بودند.

* شرکت‌های بازرگانی: این شرکت‌ها معمولاً نفت را با تخفیف قابل توجهی خریداری کرده و با سودی بالا مجدداً صادر می‌کردند.

‎برآورد درآمدهای مالی

* اقلیم کردستان (اربیل):  با صادرات سالانه تا ۱۰۰ میلیون بشکه و میانگین قیمت ۵۰ دلار در هر بشکه، درآمد سالانه اقلیم حدود ۵ میلیارد دلار تخمین زده می‌شود.

* ترکیه:  با دریافت عوارض ترانزیت و خدمات پایانه‌ای در جیحان، درآمد ترکیه سالانه بین ۳۰۰ تا ۵۰۰ میلیون دلار بوده است.

* شرکت‌های بازرگانی: با تخفیف ۳ تا ۵ دلاری در هر بشکه، سود کلان این شرکت‌ها به صدها میلیون دلار بالغ می‌شد.

* دولت مرکزی عراق: بغداد مدعی است به دلیل صادرات غیرمجاز نفت توسط اقلیم، تا ۳۰ میلیارد دلار درآمد در سال از دست داده است.

‎رأی دادگاه بین‌المللی و وضعیت فعلی

* در مارس ۲۰۲۳، دادگاه ICC ترکیه را به نقض توافق‌نامه ۱۹۷۳ محکوم کرد و خواستار پرداخت ۱.۴ میلیارد دلار غرامت شد.

* ترکیه هنوز تمام مبلغ را پرداخت نکرده و مذاکرات برای کاهش آن ادامه دارد، در حالی که بهره‌ بدهی در حال افزایش است.

* پرونده دوم نیز در جریان است که بغداد در آن خواستار دریافت بین ۳ تا ۵ میلیارد دلار دیگر برای صادرات نفت اقلیم کردستان بین سال‌های ۲۰۱۸ تا ۲۰۲۳ شده است.

‎وضعیت خط لوله تا ژوئیه ۲۰۲۵

* از ۲۵ مارس ۲۰۲۳، خط لوله کرکوک–جیحان تعطیل شده است.

* تا ژوئیه ۲۰۲۵، هیچ نفتی از طریق این خط لوله منتقل نشده است.

* اقلیم کردستان امکان صادرات ۴۵۰ هزار بشکه در روز را از دست داده؛ اتفاقی که حدود ۸۰٪ بودجه دولت اقلیم را تحت‌تأثیر قرار داده است.

‎مسئولیت‌ها و پاسخگویی

* ترکیه: وزارت انرژی، نهادهای سیاست خارجی و مدیران شرکت BOTAŞ در تصمیم‌گیری برای دور زدن بغداد نقش داشته‌اند.

* اقلیم کردستان: وزارت منابع طبیعی و رهبران سیاسی اربیل، سیاست فروش مستقل نفت را در پیش گرفتند.

* شرکت‌های بازرگانی: گرچه مسئولیت حقوقی ندارند، اما با مشارکت در این روند، تجارت فراتر از چارچوب قانونی را عادی‌سازی کردند.

‎خطرات استراتژیک پیش‌رو

* مکانیسم‌های اجرایی: در صورت عدم پرداخت غرامت از سوی ترکیه، عراق ممکن است به دنبال توقیف دارایی‌های ترکیه در خارج، از جمله سهام در خطوط لوله TANAP و TAP برود.

* تنش دیپلماتیک: در غیاب توافق سه‌جانبه میان بغداد، اربیل و آنکارا، صادرات نفت منطقه‌ای ممکن است برای مدت طولانی مختل باقی بماند.

* تأثیر بر بازار: ادامه غیبت نفت اقلیم کردستان—تا ۵۰۰ هزار بشکه در روز—می‌تواند بر افزایش قیمت نفت برنت در بازار جهانی تأثیر بگذارد.

‎درس‌هایی برای دیپلماسی انرژی

‎مناقشه نفتی ترکیه–عراق، شکنندگی توافقات انرژی فرامرزی را در شرایطی که چارچوب‌های حقوقی نادیده گرفته می‌شوند، آشکار می‌کند. این بحران بر لزوم توافقات چندجانبه، شفافیت و احترام به حاکمیت ملی در تجارت انرژی تأکید دارد. برای ترکیه، حل‌وفصل این بحران نه تنها تبعات اقتصادی بلکه هزینه‌های ژئوپلیتیکی به همراه دارد که ممکن است بر استراتژی انرژی منطقه‌ای آنکارا تأثیرگذار باشد.

میدل ایست نیوز

The post بحران خط لوله نفتی ترکیه و عراق و آینده صادرات نفت اقلیم کردستان appeared first on سایت خبری تحلیلی رصد خبر.